Holding space: ontwikkeling en groei faciliteren en ondersteunen (Leestijd 5 min.)

Holding space: ontwikkeling en groei faciliteren en ondersteunen (leestijd 5 minuten)

De laatste tijd hoor je steeds meer over het faciliteren van en zorgen voor ‘holding space’ – letterlijk “ruimte houden/dragen”. Maar wat houdt dat eigenlijk in, holding space? In dit artikel verkennen we dit begrip, leggen we uit wat er onder verstaan kan worden en ook hoe je het ‘toe kunt passen’. Zo kun je voor jezelf een beeld vormen in hoeverre jij dit al ‘toepast’ als persoon en in interactie met anderen.

Holding space: wat is het niet?

Snel een probleem voor iemand oplossen. Snel tot rationele conclusies komen. In volle haast en drukte beslissingen maken. Sturen op een vooraf voorgenomen of bepaald resultaat. De weg van A tot Z uitstippelen. Anderen niet de kans geven na te denken of in te voelen. Al je kennis en kunde als de waarheid aanprijzen en verkopen. “Wijze raad” geven. Een brainstorm houden waarin je van alles en nog wat benoemd vanuit jouw perspectief zonder de ander te horen. Aanwijzingen geven. Et cetera. Kortom; de alwetende stuurman uithangen.

Zo… Nu je weet wat het niet is. Heb je inmiddels misschien al een wat beter beeld van wat ‘holding space’ wél kan zijn?

Holding space: wat bedoelen we er dan wel mee?

Samengevat zou je kunnen zeggen dat “Holding Space” gaat over een basishouding, mindset en een setting creëren waarin je helemaal present kunt ZIJN in het huidige moment. Vanuit deze openheid kun je ten behoeve van jezelf en anderen aan de slag en in gesprek komen, zonder daarin eventuele conflictsituaties, problemen en chaos uit de weg te gaan. Je staat niet perse voor een gewenste uitkomst en probeert het proces ook niet te sturen en te bespoedigen. Enkel en alleen (rand)voorwaarden creëren om de andere(n) zijn, haar of hun ding te laten doen. Tot inzichten en oplossingen te laten komen.

Je werkt dus met wat er is; alles mag er zijn en is oké. Je creëert en bewaard als het ware veiligheid en openheid om te bespreken wat besproken dient te worden, vanuit een diepere verbinding dan wanneer je taak- en doelgericht bezig bent. Hiermee kun je de collectieve intelligentie in de groep en de ruimte benutten om samen en op individueel vlak tot inzichten te komen.

Dit kan wellicht ongemakkelijk voelen en zorgen voor moeilijke vragen, complexiteit, verwarring, dubbelzinnigheid of vaagheid. Als je in staat bent dit ongemak te verduren en te benutten kan er een collectieve “flow” ontstaan die aan de basis kan liggen van verandering. Dit is een proces waarin je soms op een dun lijntje moet balanceren; afwachten of juist ingrijpen? Oefening baart kunst.

Wijsheid, intuitie en gevoel laten spreken

Wat je hiermee doet is mensen de ruimte geven om hun eigen wijsheid, intuïtie en gevoel aan te spreken en te benutten. Mogelijk zijn andermans inzichten anders dan hoe jij naar zaken kijkt, maar dat is prima en helpt om een breder perspectief te zien. Het is van belang je ego, aannames en mening even op een zijspoor zetten zodat deze niet de lead neemt in de bijeenkomst of het gesprek. Het kan zijn dat pijn, angsten en misschien zelfs trauma’s naar boven komen en iets triggeren wat normaal onder het oppervlak blijft. Het feit dat ook dat er mag zijn is waar het bij holding space over gaat; niet oordelen en het bij de ander laten, maar de ander niet laten zwemmen. Het hoeft er niet – niet – te zijn en ook niet opgelost te worden. Je kunt er dus met je hele hebben en houden in stappen en zogezegd het onbekende omarmen om het te verkennen. Een “holding space” setting vereist een bewuste staat van ZIJN van alle deelnemers en de wil om een echte dialoog te bereiken.

Wij pleiten ervoor dat holding space een basishouding wordt in ieder gesprek, iedere training en iedere vergadering. Laat de dingen zijn zoals ze zijn en alles mag er zijn. Maak verbinding voordat je conclusies trekt, stappen zet of “aan de bak gaat”. Als je deze zaken kunt, wilt en mag bespreken met elkaar dan kom je tot de kern en tot wezenlijke oplossingen en creaties. Er ontstaat een echte dialoog; samen iets zien wat je alleen niet kunt zien. Hier is oprechte verbinding en de wens om te verkennen voor nodig. Het gaat over authenticiteit, heelheid en wederzijds respect.

5 tips om het principe van holding space toe te passen in jouw persoonlijke / zakelijke situaties

  1. Begin bij jezelf: oefenen bijvoorbeeld eens met het focussen op de energie in jouw lichaam tijdens het gesprek met een ander. Door te focussen op je innerlijk lichaam, zoals Eckhart Tolle het noemt, blijf je in het hier en nu. Dat zorgt er voor dat je geen overmatig denkproces creëert, je leert luisteren naar je intuïtie en er kan oprechte communicatie op gang komen;
  2. Probeer niet alles vooraf te kaderen of te beslissen: door vooraf alles al helemaal vastgelegd te hebben is er geen ruimte voor zaken die mogelijk gaandeweg opkomen en relevant zijn. Bouw ruimte voor vrijheid en speelsheid in. Dan komen de echte goede zaken op tafel!
  3. Zorg ervoor dat je totaal aanwezig bent: oefenen met ‘ZIJN in het moment’ zoals omschreven bij de 1e tip. Aanvullend hierop kan ook het focussen op je ademhaling helpen. Maar ook simpele zaken zoals je mobiele telefoon uitschakelen, de eerste minuten van een bespreking starten in stilte of met een “check-in”, een rustige omgeving creëren of een dag “op de hei” organiseren helpen;
  4. Probeer wat minder te denken en analyseren: Zodra je uit het moment gaat, begint de cognitie – je denkende brein – het meteen over te nemen. Continue denken en analyseren zorgt er dan voor dat je uit verbinding gaat met wat er in het nu gebeurt en niet meer ‘helder’ en ‘open’ aanwezig bent voor jezelf en de ander. Zet je gevoel voorop en gebruik je verstand om te navigeren: hart open, koppie erbij;
  5. Alles mag er zijn, ‘goede’ en ‘foute’ inzichten: een holding space setting zorgt voor veiligheid en openheid. Een dergelijke sfeer kan zorgen voor een hogere mate van diepgang en verbinding en het delen van échte persoonlijke “highs” en “lows”, passies, guilty pleasures, dromen maar ook zorgen, hun diepste angsten en pijnlijke ervaringen. Alles is relevant, niet perse makkelijk. Het hoeft niet direct van tafel of opgelost te worden, alleen al het feit dat iemand het deelt kan bijdragen aan mogelijke nieuwe inzichten en stappen.

Al met al is “holding space” een mooi begrip en fenomeen in een tijd waarin alles snel gaat, onvoorspelbaar is en veel van het contact is gedigitaliseerd. Het is, wat ons betreft, een basishouding die zowel voor persoonlijke maar ook collectieve ontwikkeling en groei kan zorgen. Het leren contact maken met jezelf en van daaruit de oprechte dialoog opzoeken is een kwaliteit die steeds belangrijker wordt; de wereld is dusdanig complex en weerbarstig dat we niet anders kunnen dan naar elkaar te luisteren en samen tot inzichten en oplossingen te komen. Het gaat dan ook niet over “efficiënt”  en veel meer over “effectief” communiceren en leren, dit kost tijd en vraagt inzet maar dan heb je ook wat! Succes!

Hieronder een filmpje van Carl R. Rogers (Amerikaans psycholoog) waarin het begrip Holding Space op een andere manier wordt uitgelegd in een therapie / coachingsomgeving:

Persoonlijk Leiderschap

Wil jij graag kennismaken, meer informatie over BVOG?